Korte schets van het probleem
Omdat de haven van Zeebrugge in de toekomst een grote expansie zal meemaken, vooral van containergoederen, wordt er gezocht naar alternatieven om het toenemende transport van en naar de haven te kunnen opvangen. Er is echter een sterk debat begonnen rond de verbreding van het afleidingskanaal van de Leie en men ziet het einde van de tunnel niet meer.
Huidige functie van het kanaal
Het Schipdonkkanaal is tot op heden een afleidingskanaal van de Leie.
Omdat er door lozen van vlas, vooral door de vlasindustrie gesitueerd in Kortrijk, een zware vervuiling ontstond in de wateren van de Leie heeft men tussen 1846 en 1860 een afleidingskanaal gegraven richting de Noordzee. Dit met de bedoeling om het vervuilde water niet door Gent te moeten laten stromen en zo ook het waterpeil van de Leie op niveau te houden. Dat het Schipdonkkanaal kan gebruikt worden als bijkomende waterweg is handig meegenomen.
Oorzaak van het probleem
De haven van Zeebrugge wil een beter ontsluiting realiseren en het wil het Schipdonkkanaal verbreden om betere verbinding verkrijgen met het hoofdwaternet (Seine-Schelde West).
De ligging van het kanaal die zich toch over verschillende regio’s uitstrekt, zorgt ervoor dat hierbij heel wat belangengroepen baat of juist geen baat hebben bij de verbreding van het Schipdonkkanaal. Doordat er een enorm debat is ontstaan omtrent de pro's en contra's zorgt dit ervoor dat niet meteen tot een besluit kan worden gekomen. Hierdoor wordt natuurlijk de hele studie die MBZ en de overheid aan het opmaken zijn vertraagd en vreest men zo dat de haven van Zeebrugge zijn voorspelde expansie niet zal kunnen handhaven.
De betrokken belangengroepen
De betrokken belangengroepen zijn de volgende: de gemeenten langsheen het afleidingskanaal van de Leie en het kanaal Gent-Brugge, de Polders en Wateringen (de landbouwsector) uit de betrokken regio’s, provincies Oost- en West- Vlaanderen, werkgevers en werknemersorganisaties, schippersverenigingen, Promotie binnenvaart Vlaanderen, Natuurpunt, de Bond Beter Leefmilieu en de meest betrokken geledingen van de Vlaamse overheid.
Argumenten pro en contra die de belangengroepen voorleggen
PRO
- Betere ontsluiting van de haven van Zeebrugge.
- Betere doorvaart via het binnenland naar het Europese continent (Seine en Rijn), dus een betere verbinding met het hoofdwaterwegennet.
- Grotere schepen mogelijk en dus goedkoper transport.
- Het spoor blijft de meest propere energieverbruiker maar de scheepvaart scoort toch beter dan moest men dit meer via de weg manifesteren. Hierbij speelt de omvang van de schepen ook een grote rol.
- Goed voor de economie van Belgie.
- De haven van Zeebrugge moet uitbreiden.
- …
CONTRA
- De onteigening van veel gezinnen in de betreffende regio’s blijft een struikelblok voor velen.
- Men is bang voor verdere industrialisering met als gevolg dat het natuurgebied zal worden herleid voor andere doeleinden en zo de streek in zen glorie te niet zal doen. Vooral natuurliefhebbers zijn hier niet tevreden mee.
- Het toerisme vreest voor een afname van de toestroom van toeristen.
- Waar moet men naartoe met de vrijgekomen baggerspecie.
- Verbinding via het Schipdonkkanaal naar het hoofdwaternet is niet mogelijk want de stroom wordt elders onderbroken en bochten zijn te smal.
- De ontsluiting van de haven van Zeebrugge is even goed mogelijk met een uitbreiding van het spoor.
- Wie gaat dit betalen?
- Is dit ecologisch wel verantwoord als je weet dat er geen oplossing is tegen de verzilting van de regio's. Akkergronden gaan verloren en dergelijke.
- Vele zelfstandigen gaan ten onder gaan door de bewerking van het landschap, men vreest dat gemeenten getransformeerd zullen worden in enorm slijkerige werkgebieden waarin de vrachtwagen zal zegevieren.
- Menigten die hun stem laten horen en verscheidene petities die rijkelijk gesigneerd zijn.
- …
Wat zijn de standpunten van de politieke partijen in het dossier?
TEGEN
- VLD: Open Vld Meetjesland is van oordeel dat de studie rondom de verbreding van het Schipdonkkanaal talrijke fundamentele en gegronde tekortkomingen en fouten bevat, zodanig dat in de huidige omstandigheden een verbreding uitgesloten en zelfs onbespreekbaar is.
- GROEN: De groenen denken dat er betere alternatieven zijn dan de verbreding van het Schipdonkkanaal zoals bijvoorbeeld het estuariumverkeer, de verbinding van Zeebrugge met Gent en Antwerpen via de zee. Ook het kanaal Brugge-Gent moet geoptimaliseerd worden. Men moet overgaan tot versnelde uitvoering van de werken aan de N31 en de omvorming van de N49/E34 tot autostrade, men mag ook niet vergeten dat het treinverkeer tussen Brugge en Gent binnenkort op vier sporen zal verlopen.
- Lijst Dedecker: Ook lijst Dedecker is volledig tegen ze pleiten voor de uitbreiding van het spoor en de estuaire vaart, want de verbreding van het Schipdonkkanaal heeft een grote impact op het landschap.
TWIJFEL
- Vlaams Belang: Vlaams Belang weet het niet zo goed, ze vinden dat er eerst nog heel wat antwoorden moeten komen vooraleer er een duidelijk standpunt kan ingenomen worden.
- SP.A: Men zegt dat het dossier Schipdonkkanaal nog niet rijp is voor beslissing.
- N-VA: De Nieuw-Vlaamse Alliantie is zowel voor- als tegenstander, ze pleiten voor de verbreding van het Schipdonkkanaal maar ze willen wel de garantie dat er zich rond het kanaal in de poldergebieden geen industrie ontwikkelt om zo het landschap en landbouw te beschermen. Toch willen ze benadrukken dat de verbreding van het verbindingskanaal geen partijstandpunt is. Als Brugs parlementslid is het evident dat Gino De Craemer voorstander is van een verbreding. Brugge en de haven van Zeebrugge hebben vooral de lusten van dit project.
- CD&V: Minister-president Kris Peeters is een voorstander van de verbreding van het Schipdonkkanaal, maar de regionale afdelingen van CD&V zijn tegen de verbreding.
